1. Pompa Verimi (η) Nedir?
Pompa verimi, pompaya verilen mekanik gücün ne kadarının sıvının taşınmasına harcandığını gösteren oranı ifade eder.
Formül:
η=PhidrolikPgiris\\c×100\\eta= \\frac{P_{hidrolik}}{P_{giriş}} \\times 100η=Pgiris\\cPhidrolik×100
- η\\etaη: Verim (%)
- PhidrolikP_{hidrolik}Phidrolik: Sıvıya aktarılan hidrolik güç (kW)
- Pgiris\\cP_{giriş}Pgiris\\c: Pompa giriş gücü (kW)
2. Hidrolik Güç Hesabı(Phidrolik)
Santrifüj pompanın sıvıya sağladığı hidrolik güç, aşağıdaki formülle hesaplanır:
Phidrolik=ρ×g×Q×H1000P_{hidrolik}= \\frac{\\rho \\times g \\times Q \\times H}{1000}Phidrolik=1000ρ×g×Q×H
- ρ\\rhoρ: Sıvı yoğunluğu (kg/m³) — su için genelde 1000 kg/m³
- ggg: Yerçekimi ivmesi (9.81 m/s²)
- QQQ: Debi (m³/s)
- HHH: Toplam manometrik yükseklik (m)
Not: Debi genellikle m³/h olarak verilir. m³/s\’ye çevirmek için:
Q (m³/s)=Q (m³/h)3600Q\\(\\text{m³/s}) = \\frac{Q\\ (\\text{m³/h})}{3600}Q (m³/s)=3600Q (m³/h)
3. Giriş Gücü Hesabı(Pgiriş)
Giriş gücü, genellikle elektrik motorunun sağladığı güçtür. Şu şekilde hesaplanır:
Pgiris\\c=PmotorηmotorP_{giriş}= \\frac{P_{motor}}{\\eta_{motor}}Pgiris\\c=ηmotorPmotor
- PmotorP_{motor}Pmotor: Motordan sağlanan güç (kW)
- ηmotor\\eta_{motor}ηmotor: Motor verimi (genelde %90–95 arası)
Alternatif olarak, doğrudan enerji ölçer ya da pano verilerinden gerçek tüketilen enerji okunabilir.
Örnek Hesaplama
Diyelim ki bir sistemde aşağıdaki bilgiler verilsin:
- Debi (Q): 60 m³/h
- Yükseklik (H): 30 metre
- Sıvı yoğunluğu: 1000 kg/m³
- Motor gücü: 7.5 kW
- Motor verimi: %92
1. Debiyi m³/s\’ye çevirin:
Q=603600=0.0167 m³/sQ= \\frac{60}{3600} = 0.0167\\ \\text{m³/s}Q=360060=0.0167 m³/s
2. Hidrolik gücü hesaplayın:
Phidrolik=1000×9.81×0.0167×301000=4.92 kWP_{hidrolik}= \\frac{1000 \\times 9.81 \\times 0.0167 \\times 30}{1000} = 4.92\\ \\text{kW}Phidrolik=10001000×9.81×0.0167×30=4.92 kW
3. Giriş gücü:
Pgiris\\c=7.50.92=8.15 kWP_{giriş}= \\frac{7.5}{0.92} = 8.15\\ \\text{kW}Pgiris\\c=0.927.5=8.15 kW
4. Verimi bulun:
η=4.928.15×100=60.37 \\eta= \\frac{4.92}{8.15} \\times 100 = 60.37\\ %η=8.154.92×100=60.37
Bu pompa sisteminin verimi yaklaşık %60’tır. Geri kalan %40’lıkenerji ise sürtünme, türbülans, mekanik kayıplar gibi nedenlerle kaybolmuştur.
Verimi Artırmak İçin İpuçları
- Doğru çark çapı ve pompa boyutlandırması yapılmalı
- Sürtünme ve direnci azaltmak için boru çapı uygun seçilmeli
- Pompa, en verimli çalışma noktasında (BEP) çalıştırılmalı
- Periyodik bakım yapılmalı: yataklar, sızdırmazlık elemanları, balans kontrolü
- Giriş çıkış filtreleri ve vana konumları kontrol edilmeli
Santrifüj pompada verim hesabı, sistemin enerji tasarrufu ve işletme maliyeti açısından büyük önem taşır. Özellikle büyük ölçekli işletmelerde%5\’lik bir verim artışı bile yıllık ciddi tasarruf sağlar.
Kimya Sektöründe Kullanılan Santrifüj Pompa Türleri
Standart Uçtan Emişli (End Suction) Santrifüj Pompalar
- PTFE veya PVDF kaplı iç yüzey
- Agresif akışkanlar için ideal
- Kimya ve arıtma tesislerinde yaygın
Manyetik Kaplinli Pompalar
- Sızdırmazlık elemanı içermez (mekanik salmastra yok)
- Buharlaşan, toksik, yanıcı sıvılarda güvenli çözüm
- Solvent ve asit transferinde tercih edilir
Atex ve Exproof Sertifikalı Pompalar
- Patlayıcı ortamlar için üretilir
- Solvent ve uçucu kimyasallar için olmazsa olmaz
- Motor ve elektrik aksamı Ex-proof yapıdadır
Dikey Tip Kimyasal Pompalar
- Tank içi boşaltma işlemleri için
- Sıvı temasında yataklama yapılmaz (kuru çalışma önlenir)
- Yüksek sıcaklık ve korozif ortama dayanıklı
Kimya Sektöründe Santrifüj Pompa Seçimi
KENFLE mühendislik ekibi, her uygulama öncesinde şu adımları izler:
- Akışkan analizi yapılır. (pH, viskozite, sıcaklık, buhar basıncı)
- Uygun malzeme belirlenir. (PP, PVDF, SS316, PTFE vb.)
- Debi ve basınç değerleri netleştirilir.
- Ortama uygun motor ve sızdırmazlık seçilir. (Atex, manyetik, mekanik salmastra)
- Pompa sistemi kurulum ve devreye alma desteği sağlanır.
KENFLE’ın Kimya Sanayi İçin Önerilen Pompa Seçimi
| Özellik | Uygulama Alanı |
| PP / PVDF gövde, PTFE conta | Genel kimyasal transfer |
| Manyetik kaplinli, sızdırmaz | Solvent, toksik sıvılar |
| Atex uyumlu, SS316 gövde, yüksek koruma | Patlayıcı ortamlarda solvent transferi |
| Teflon kaplı pompa, tam kimyasal uyumluluk | Asit ve baz karışımları, yüksek sıcaklık |
Doğru Pompa, Güvenli Proses –KENFLE Yanınızda
Kimya sektöründe uygun olmayan pompa seçimi, üretim kayıplarına ve ciddi güvenlik risklerine yol açabilir.
KENFLE, ihtiyaçlarınıza özel, dayanıklı ve güvenli santrifüj pompa çözümleriyle kimya tesisinizin performansını artırır.
Ürün gamımızda yer alan modeller; endüstriyel uygulamalara yönelik olarak ISO 9001 kalite yönetim sistemi, CE uygunluk, ve uygulamaya bağlı olarak ATEX ve Exproof (patlayıcı ortamlar için) sertifikasyonlarına sahiptir.